حوسییەکانی یەمەن لە میانی پەیوەندی و گفتوگۆکانیان لەگەڵ عەرەبستانی سعودیە بۆ کۆتاییهێنان بە شەڕ و ململانێکان، داوای وەرگرتنی 51 ملیار دۆلار و بە رەسمی ناساندنی دەسەڵاتەکەیان لە یەمەن کردووە.

رۆژنامەی "واڵ ستریت جۆرناڵ"، لە راپۆرتێکدا بڵاویکردوەتەوە، حوسییەکانی یەمەن بۆ کۆتاییهاتنی شەڕ لەگەڵ سعودییە داوای 51 ملیار دۆلاریانکردوە وەک قەرەبوی زیانەکان.

لە راپۆرتەکەی، واڵ ستریت جۆرناڵدا هاتووە؛  حوسییەکان ئەم بڕە پارەیەیان وەک قەرەبووی ئەو زیانانە داواکردووە کە لە ئەنجامی ساڵانێک هێرشی ئاسمانی و گەمارۆدانی یەمەن لەلایەن سعودیە تووشیان بووە.

رۆژنامەکە ئاماژەی بەوەش کردووە،  عەرەبستانی سعودیە دوای توندتربوونی هێرشەکانی حوسییەکان بۆ سەر دامەزراوە نەوتییەکان و فڕۆکەخانەکانی ئەو وڵاتە و پێشڕەوییەکانیان بەرەو بەندەری عەدەن، روبەڕوی هەڵبژاردنی دژوار بووەتەوە.

بەپێی وتەی لێپرسراوانی سعودیە، محەمەد بن سەلمان، وەلیعەهدی عەرەبستانی سعودیە، ئارەزووی ئەوە ناکات بێ بەدەستهێنانی دەستکەوتی مەیدانی لە یەمەن دەستبکات بە گفتوگۆی گشتگیر لەگەڵ حوسییەکان، لە هەمان کاتدا نیگەرانە لەوەی ناردنی هێزی زیاتر بۆ یەمەن ببێتە هۆی زیانی گیانی قورس و ناڕەزایەتی ناوخۆیی.

 

ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق لەگەڵ وەزارەتی نەوت تاوتوێی پلانی بەرزكردنەوەی بەرهەمهێنانی نەوتی خاو بۆ 7 ملیۆن بەرمیل لە رۆژێكدا تا ساڵی 2032 دەكات.

لە كۆبوونەوەیەكی هاوبەشدا، لیژنەی هەرێمەكان، پارێزگاكان و پلاندانان لە ئەنجوومەنی نوێنەران میوانداریی وەزیری نەوتی عیراق و لێپرسراوانی باڵای وەزارەتەكەی كرد. لە دیدارەكەدا گفتوگۆ لەسەر ستراتیژی گەیشتن بە بەرهەمهێنانی 7 ملیۆن بەرمیل نەوت لە رۆژێكدا تا ساڵی 2032، پەرەپێدانی بۆرییە سەرەكییەكانی گواستنەوە و تەواوكردنی سێیەمین بۆریی دەریایی كرا بۆ ئەوەی دەروازەكانی هەناردەكردنی نەوت هەمەجۆر بكرێن.

لە راگەیاندراوێكی ئەنجوومەنی نوێنەراندا هاتووە بەشداربووان هۆكاری سستی و پەككەوتنی بەشێك لە پڕۆژەكانی غازیان لە ساڵی 2023ەوە تاوتوێ كردووە، بە ئامانجی وەبەرهێنان لە غازی بەرهەمهاتوو تا پێداویستیی ناوخۆیی پڕبكرێتەوە و پشت بە هاوردەكردن نەبەسترێت.جەختی لەسەر گرنگیی پەرەپێدانی پاڵاوگەی نەجەف، بەرەنگاربوونەوەی گەندەڵیی دارایی و بەدواداچوونی بەردەوام بۆ جێبەجێكردنی بڕگەكانی كارنامەی حكومەت كردەوە.

 

 

دەستەی نیشتمانی بۆ چاودێریی ئەتۆمی لە عیراق لەبارەی ئەگەری هەر هێرشێکی ئەتۆمی بۆسەر ناوچەکە راگەیەنراوێکی لەسەر ئەگەرەکان و کاریگەرییەکانی لەکاتی روودانیدا بڵاوکردەوە و تێیدا هاتووە: سەرجەم رێکارە تەکنیکی و خۆپارێزییەکانیان گرتووەتەبەر.

فازڵ حاوی مەزبان، سەرۆکی دەستەی نیشتمانیی بۆ چاودێریی ئەتۆمی لە عیراق لە راگەیەنراوێکدا رایگەیاند: دووریی پێگە مەبەستدارەکان بە سەدان کیلۆمەتر لە سنوورەکانی عیراق دوورن، سەرەڕای ئەوەش ئەو دامەزراوانە لە قوڵایی زیاتر لە 100 مەتر لە ژێر زەوی و لەناو شاخە بەردینەکاندان، بۆیە تەقینەوەی بۆمبی ئەتۆمییش لەو ناوچانە نابێتە هۆی ئەوەی نەتوانرێت پاشماوەکەی کۆنترۆڵبکرێت.

وتیشی، ئاراستەی با لە چینە بەرزەکانی کەشوهەوادا نیشتەنییە تیشکدەرەکان لە ئاسمانی عیراق دوور دەخاتەوە.

ئاماژەی بەوەشدا، سیستەمەکانی چاودێری و هۆشداریی پێشوەختە بەدرێژایی سنوورەکان چالاککراون و بە تۆڕە نێودەوڵەتییەکان و ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزەی ئەتۆمەوە بەستراونەتەوە، بۆئەوەی بەخێرایی هەر گۆڕانکارییەکی نائاسایی لە ئاستی تیشکدانەوەدا دەستنیشان بکەن.

ئەم ئامادەکارییانەی بەغدادیش لە کاتێکدایە، لە ماوەی رابردوودا دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا هەڕەشەی ئەنجامدانی هێرشی سەربازیی بۆ سەر چەند پێگەیەکی ئەتۆمیی ئێران کردبوو.

 

 

سوپای پاسداران لەبارەی ئاگرگرتنی دوو کەشتیی نەوتهەڵگر و کەشتییەکی وڵاتی قەتەر راگەیەنراوێکی بڵاوکردەوە و تێیدا هاتووە: بەرێگایەكی نایاسایی لە گەروی هورمز ئاگریان گرتووە.

سوپای پاسدارانی ئێران لە راگەیەنراوێكدا ئاشكرایكرد، شەوی رابردوو لە دوو رووداوی جیاوازدا، بەهۆی تێپەڕبوونیان لە رێڕەوێكی نایاسایی لە باشوری گەروی هورمز، دوو كەشتیی نەوتهەڵگر و كەشتییەكی قەتەری بەهۆی بەركەوتنیان بە مین ئاگریان گرتووە و وەستاون.

هاوكات ئاماژەی بەوەشداوە، دەستیان بەسەر دوو فڕۆكەی بێفڕۆكەوان لە جۆری لوكاسدا گرتووە.

لە راگەیەنراوەکەدا جەخت لەوەش کراوەتەوە، هەوڵدان بۆ پێشێلكردنی یاساكان لە گەروی هورمز تەنها زیانی دارایی و شكستی سیاسیی زیاتری بۆ ئەمریكا لێدەكەوێتەوە.

ئیلۆن ماسک، دەوڵەمەنترین کەسی جیهان بوەتە گەورەترین بەخشەری حزبی کۆمارییەکان لە هەڵبژاردنەکانی ناوەڕاستی خولدا و 446 ملیۆن دۆلاری بۆ هەڵبژاردنەکان تەرخان کردوە.

فاینەنشاڵ تایمز لە راپۆرتێکدا ئاماژەی بەوەکردوە، سەرەڕای خەرجکردنی 446 ملیۆن دۆلار بۆ کۆمارییەکان، بەڵام ئەو حزبە شکستیهێنا و خەرجییە زۆرەکەی ئیلۆن ماسکیش بوەتە زەرەرێکی گەورە بۆ ئەو بازرگانە.

بە گوێرەی زانیارییەکان، ماسک زۆربەی پارەکەی بۆ ویلایەتی تەکساس تەرخانکردوە، چونکە زێدی خۆیەتی و لەم ساڵانەی دواییدا بوونی بازرگانییەکەی لەو ویلایەتە فراوانتر کردوە؛  بە گواستنەوەی شوێنی نیشتەجێبوونی تایبەتی خۆی و گواستنەوەی بارەگای سەرەکی تێسلا و سپەیس ئێکس.

شکستی گشتیی کۆمارییەکان لە هەڵبژاردنەکانی ناوەڕاستی خول و ئەنجامە خراپەکانی کاندیدە پشتگیریکراوەکانی لە تەکساس، ئەم خەرجییە گەورەیەی کردووە بە زەرەرێکی قورس بۆ ماسک، بە جۆرێکتەنانەت کاریگەرییەکانی لە بازاڕەکانی بۆرسەی کۆمپانیا سەرەکییەکانی تێسلا و سپەیس ئێکسدا رەنگدانەوەی هەبووە.