کەناڵی سی ئێن ئێنی ئەمریکی لە سێ سەرچاوەی ئاگادارەوە بڵاویکردەوە، دەزگا هەواڵگرییەکانی ئەمریکا لە هەڵسەنگاندنە نوێیەکانیاندا گەیشتوونەتە ئەو بڕوایەی کە ئێران لەمەودوا دەتوانێت هەر کاتێک بیوێت، گەروی هورمز بە تەواوی دابخات.

بە گوێرەی زانیارییەکانی سی ئێن ئێن، ئێران لە دوای جەنگی 40 رۆژەوە ئێران توانایەکی نوێ و بەهێزی بەدەستهێناوە و دەکرێت زیانێکی کوشندە بە ئابووری جیهان بگەیەنێت.

 یەکێک لە سەرچاوە ئاگادارەکان بە کەناڵەکەی راگەیاندووە؛ لە راستیدا کۆنترۆڵی کرداریی گەرووی هورمزمان بۆ ئێران جێهێشتووە؛ ئەمەش چەکێکە کە لە هەر بۆمبێکی ئەتۆمی بەهێزتر و وێرەنکەرترە.

سی ئێن ئێن ئاماژە بەوەش کردوە، بەدەر لەو رێککەوتننامە چوارچێوەییەی بڕیارە رۆژی هەینی بۆ کردنەوەی گەروەکە ئیمزا بکرێت، ئێران لە درێژەی ئەم ململانێیەدا سەلماندی کە توانای بڕینی هێڵەکانی هاتوچۆی لە گەروەکەدا هەیە و ئەم سیناریۆیەش دەکرێت لە داهاتوودا دووبارە ببێتەوە.

هاوکات راپۆرتە هەواڵگرییەکان دەریانخستووە، یەکێک لە هۆکارە سەرەکییەکانی ئەم باڵادەستییەی ئێران، پاراستنی بەشێکی زۆری جبەخانە موشەکی و درۆنەکانیەتی، لەگەڵ سەدان بەلەمی خێرا، کە هێشتا بۆ دروستکردنی ئاستەنگ لەبەردەم کەشتییە بازرگانییەکان و چاندنی مین بەکاردێن.

هەروەها لە راپۆرتەکەدا ئەوەش هاتوە، تاران پیشەسازییە سەربازییەکانی زۆر خێراتر لەو کاتەی واشنتن پێشبینی دەکرد سەرلەنوێ بنیاتی ناوەتەوە و دەستی بە بەرهەمهێنانی درۆنی نوێ کردووە؛ سەرەڕای هەموو ئەمانەش، ئێران درکی بەوە کردووە کە دەتوانێت هێرشە ئاراستەکراوەکانی بۆ سەر ژێرخانی وزەی وڵاتانی کەنداو، وەک کارتێکی گوشاری کارامە بەکاربهێنێت.

دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکا، بەڵێنیدا تەواوی لێکتێگەیشتنی رێککەوتنەکەیان لەگەڵ ئێراندا لە چەند رۆژی داهاتوودا ئاشکرا دەکات، ئاماژەی بەوەشکردوە دەیەوێت تەواوی خاڵی رێککەوتنەکە وشە بە وشە بۆ میدیاکان بخوێنێتەوە.

ئەمرۆ سێشەممە، دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکا لە پەراویزی لوتکەی ((G7لە  فەرەنسا لە میانی دیداری لەگەڵ محەمەد بن زایدی سەرۆکی ئیمارات رایگەیاند، چاوەڕێکی کاتێکی گونجاو دەکات بۆ ئاشکراکردنی دەقی رێککەوتنەکەیان لەگەڵ ئێران.

سەرۆکی ئەمریکا ئاماژەی بەوەشکردوە، هیچ کێشيیەکی لەگەڵ ئاشکراکردنی رێککەوتنەکەدا نییە، رێککەوتنەکە گەورەیە و کۆتا دێڕی بریتییە لەوەی " ئێران هەرگیز چەکی ئەتۆمی بەدەست ناهێنێت".

ئەم قسانی دۆناڵد ترەمپ لە کاتێکدایە، رۆژی یەکشەممە یاداشتنامەی رێککەوتەنەکی بە شێوەی ئەلیکترۆنی ئیمزاکرد، بەڵام هێشتا دەقی تەواوی بڵاونەکراوەتەوە و تەنانەت ئەندامانی کۆنگرێس و سەرکردەکانی جیهانیش بە تەواوی نەیانخوێندووەتەوە.

لای خۆشیەوە وەزارەتی دەرەوەی سویسرا بۆ ئاژانسی فرانس پرێسی پشتڕاست کردوەتەوە، رێککەوتنی واشنتۆن و تاران رۆژی هەینی لە ناوچەی گەشتیاری بورگنستۆکی سویسرا ئیمزا دەکرێت.

ئەمڕۆ سێشەممە 16ـی 6ـی 2026، نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان، لەگەڵ تۆم باراک، نێردەی تایبەتی دۆناڵد ترەمپ، سه‌رۆكى ئه‌مه‌ريكا بۆ کاروباری عیراق و سوریا کۆبووەوە.

بەپێی راگەیەندراوێکی سەرۆکایەتی هەرێمی کوردستان، لە كۆبوونه‌وه‌يه‌کەدا پەیوەندییەکانی ئەمەریکا لەگەڵ عیراق و هەرێمی کوردستان تاوتوێ کراون، هەروەها نێردەی تایبەتی سەرۆکی ئەمەریکا پشتگیریی بەهێزی وڵاتەکەی بۆ حکوومەتی نوێی عیراق دووپات کردووەتەوە، هەردوولا هاوڕابوون لەسەر گرنگیی کۆنترۆڵکردنی چەک لەلایەن دەوڵەتەوە.

لە راگەیەندراوەکەشدا هاتووە، نێچیرڤان بارزانی جەختی لە پشتگيريى هەرێمی کوردستان لە حکوومەتی عەلی زەیدی و چارەسەرکردنی کێشەکانی عیراق، بەتایبەتی کێشە هەڵپەسێردراوەکانی نێوان هەرێمی کوردستان و حکوومەتی فیدراڵ، لەسەر بنەمای دەستوور کردووەتەوە.

سەرۆکایەتی هەرێم ئەوەشی خستووەتەڕوو، هه‌ردوولا كۆك بوون له‌سه‌ر گرنگيى گۆڕینی شێوازی پەیوەندییەکانی نێوان ئەمەریکا و عیراق بۆ هاوبەشییەکی ئابووریی هاوسەنگ و درێژخایەن، بە شێوازێک کە خزمەت بە بەرژەوەندییە باڵاکانی هەردوولا بگەیەنێت.

سەبارەت بە رەوشی ناوچەکە، لە دیدارەکەدا ستايشى رێککەوتنی نێوان ئەمەریکا و ئێران بۆ کۆتاییهێنان به‌ شەڕ کراوە و هیوایان خواستووە ببێتە هۆکاری هێنانەدیی ئاشتی و ئارامی لە ناوچەکەدا.

پۆلیسی گەرمیان رایگەیاند، هێزەکانیان توانیویانە شەش تۆمەتبار دەستگیربکەن، کە شەوی رابردوو لەناو بازاڕی کەلار بە چەکی جۆری تاپڕ تەقەیان کردبوو.

سۆران محەمەد، وتەبێژی پۆلیسی گەرمیان رایگەیاند، دوای ئەوەی شەوی رابردوو لەناو بازاڕی کەلار شەڕ لەنێوان چەند گەنجێکدا دروستبوو، بە چەکی جۆری تاپڕ تەقەیان کردبوو، دەستبەجێ بەشی پۆلیسی نەهێشتنی تاوانی گەرمیان دەستی بە کۆکردنەوەی زانیاری کرد.

ئاماژەی بەوەش کرد، هێزەکانیان لە درەنگانێکی شەودا توانیویانە هەر شەش تۆمەتباری سەرەکی دەستگیربکەن، هاوکات لەگەڵ دەستگیرکردنیاندا، دەست بەسەر چەکێکی جۆری تاپڕ، سێ فیشەک و ماتۆڕسکیلێکدا گیراوە کە لە کاتی شەڕەکەدا بەکارهێندرابوون.

وتەبێژی پۆلیسی گەرمیان راشیگەیاند، لە ئێستادا بە بڕیاری دادوەر و بەپێی مادەی 431 لە یاسای سزادانی عیراقی، ئەو شەش تۆمەتبارە راگیراون و لێکۆڵینەوەش لەگەڵیاندا بەردەوامە.

جێگری سەرۆکی ئەمریکا رایدەگەیەنێت، بەرنامە ئەتۆمییەکەی ئێران تێکشکێنراوە و هیچ توانایەکی بۆ پیتاندنی یۆرانیۆم نەماوە.

جەی دی ڤانس، جێگری سەرۆکی ئەمریکا لە نوێترین لێدواندا رایگەیاند، گەمارۆ و رێوشوێنەکانی وڵاتەکەی توانا سەربازییەکانی ئێرانی لاواز کردووە، ئابوری ئەو وڵاتەش لە رەوشێکی خراپدایە، بە جۆرێک تاران سەرچاوەی پێویستی لەبەردەستدا نییە بۆ بونیاتنانەوەی هێزە سەربازییەکانی.

ئاماژەی بەوەشدا، بەرنامە ئەتۆمییەکەی ئێران تێکشکێنراوە و چیتر هیچ توانایەکیان بۆ پیتاندنی یۆرانیۆم نەماوە.

جێگری سەرۆکی ئەمریکا ئەوەشی خستەڕوو، ئەمریکا سەرکەوتنی بەدەستهێناوە و ئەگەر تاران شێوازی مامەڵەکردنی لەگەڵ واشنتۆن بگۆڕێت، ئەوانیش شێوازی خۆیان دەگۆڕن و پەیوەندییەکی باشتریان دەبێت.