کۆد، بەرنامەیەکی تەلەفزیۆنییە، تێیدا شرۆڤەیەکی بەڵگەنامەیی: (ئاینیی، مێژوویی، فەلسەفیی، زانستیی) ئەو چەمک و دیاریدە سروشتی و سەروسروشتییانە دەکات، کە لە ژیان و گەردووندا ڕوودەدەن و مرۆڤ هەندێ جار سڵ لە باسکردنیان دەکاتەوە...
کۆد
گەشتێکی ڕووناک
بە دیوە تاریکەکەی گەردووندا...!
کۆد

بەرنامەی ترۆمبێل
ترۆمبێل بەرنامەیەکی هەفتانەی کوردساتە، کە نووسەر و هونەرمەند و کەسایەتییە ناسراوەکان باس لە ئەزموونی خۆیان لەگەڵ ترۆمبێل و شۆفێری دەکەن. جگە لەوەش، لە هەر ئەڵقەیەکدا باس لە تایبەتمەندییەکانی ئۆتۆمبێلێک دەکرێت.

سەرۆکی ئەمریکا کۆنترۆڵکردنی دەریاوانیی لە گەروی هورمز راگەیاند و ئاشکرای کرد، ئۆپەراسیۆنە سەربازییە نوێیەکانیان بۆ سەر ئێران زۆر بەردەوام نابێت.
دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا لە لێدوانێکدا رایگەیاند: "هێزەکانمان کۆنترۆڵی تەواوی گەروی هورمزیان کردووە و ررۆژانە بەپێی بەرنامە ئاسایشی رۆشتنی دەیان کەشتیی هەڵگری ملیۆنان بەرمیل نەوت دەپارێزن"، ئاماژەی بەوەشکرد کە ئەم پڕۆسەیە لە زۆربەی کاتەکاندا بەبێ هیچ ئاستەنگێک بەڕێوەدەچێت.
ترەمپ جەختیشیکردەوە، هەڵمەتە نوێیەکەیان بۆ سەر ئێران درێژخایەن نابێت و دەشڵێت: "تاران هەوڵی دەدا سیستمی رادار و موشەکەکانی نوێ بكاتەوە و موشەکێکی تایبەت بە داچاندنی مینی دەریایی گەشە پێبدات، بەڵام توانیمان بە تەواوی تێکیبشکێنین و لەناوی ببەین."
سەرۆکی ئەمریکا ئەوەشی خستەڕوو "هێرشەکەی شەوی رابردوو زۆر توند و بەهێز بوو، هێزەکانیشمان لە ئامادەباشیی تەواودان بۆ ئەنجامدانی هێرشێکی تر لە هەر کاتێکدا کە بمانەوێت."
وەزیری دەرەوەی ئەمریکا دەڵێت؛ وڵاتەکەی بەردەوام دەبێت لە سەپاندنی فشارەکان بۆ سەر ئێران و رێگە لە هەر ئاستەنگێک دەگرێت کە هەڕەشە لە ئاسایشی دەریاوانی بکات.
مارکۆ رۆبیۆ، وەزیری دەرەوەی ئەمریکا رایگەیاند: "ئێران بەردەوام بووە لە بۆردومانکردنی کەشتییەکان بەتایبەت کەشتییە بازرگانییەکان لە گەروی هورمز، بەڵام لە ئێستادا کۆنترۆڵی ئەو گەروەی لەدەستداوە."
وەزیری دەرەوەی ئەمریکا ئەوەشی خستەڕوو، واشنتۆن هەرگیز رێگە بە ئێران نادات ببێتە خاوەنی چەکی ئەتۆمی، هەروەها سەرجەم ئەو شوێن و پێگانە دەکەنە ئامانج کە هەڕەشە لەسەر هێزەکانیان و ئاسایشی دەریاوانیی جیهانی لە گەروی هورمز دروست دەکەن، دەشڵێت؛ گەروەکە بە کراوەیی دەمێنێتەوە و ناکەوێتە ژێر دەسەڵات و کۆنترۆڵی ئێرانەوە.
لە بەشێکی تری قسەکانیدا رۆبیۆ ئاماژەی بەوەکرد، یاداشتی لێکتێگەیشتن لەگەڵ تاران کۆتایی هاتوو و دەسەڵاتی ئێران لەژێر فشاری بەردەوامدا دەمێنێتەوە، بۆ ئەوەی رێگریی لێبكرێت لە دەستگەیشتن بەو داراییانەی بۆ پاڵپشتیکردنی تیرۆر بەکاریان دەهێنێت.
سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت، واشنتۆن ناچار بووە رێکاری سەربازی دژی تاران بگرێتەبەر بۆ رێگریکردن لە دەستگەیشتن بە چەکی ئەتۆمی، هاوكات جەختیشی کردەوە کە لە ئێستادا گەروی هورمز لەژێر کۆنترۆڵی ئەمریکادایە.
دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا لە چاوپێکەوتنێکدا رایگەیاند: "ئەگەر کارێکی وەهامان نەکردبا، ئێستا ئێران خاوەنی چەکی ئەتۆمی بوو،" ئاماژەی بەوەش کرد، ئەگەر پێش ساڵێک ئەمریکا بۆمهاوێژەکانی B-2ی نەناردایە بۆ تێکشکاندنی توانا ئەتۆمییەکانی ئێران، تاران تەنهـا "دوو هەفتەی مابوو بۆ دەستکەوتنی چەکی ئەتۆمی".
ترەمپ جەختیشی کردەوە، ئەگەر ئێران دەستی بە چەکی ئەتۆمی بگەیشتایە، ئەوا ئیسرائیل و رۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەسڕانە، هەروەها جەختی کردەوە، ئێران ئامانجی بووە شارەکانی ناوخۆی ئەمریکاش بکاتە ئامانج.
لە بەشێکی تری قسەکانیدا سەرۆکی ئەمریکا ئاماژەی بەوەکرد، ئەم لێدانە سەربازییانە لە کاتێکدا ئاڕاستەی ئێران کراون کە ئابوریی ئەمریکا لە رەوشێکی باشدا بووە و نرخی نەوت رووی لە دابەزین کردووە.
بەهۆی گیانلەدەستدانی کچێکی تەمەن 21 ساڵ لە کاتی ئەنجامدانی نەشتەرگەریدا لە هەولێر، وەزارەتی تەندروستیی هەرێم بڕیاریدا بە داخستنی یەکجارەکیی نەخۆشخانەکە و رەوانەکردنی ئیدارەی نەخۆشخانەکە و پزیشکە سەرپێچیکارەکان بۆ دادگا.
دوابەدوای گیانلەدەستدانی ژنێکی تەمەن 21 ساڵ لە نەخۆشخانەیەکی تایبەت لە شاری هەولێر، وەزارەتی تەندروستیی حکومەتی هەرێمی کوردستان راگەیەنراوێکی بڵاوکردەوە و تێیدا ئاشکرایکرد، لەدوای ئەنجامدانی بەدواداچوونی مەیدانی لەلایەن تیمەکانی پشکنینەوە، چەند پێشێلكارییەک دیاریکراون،یەکەمیان پزیشکی نەشتەرگەریەکە هیچ رێگەپێدانێکی کارکردنی لەو نەخۆشخانەیەدا نەبووە و ناوی لە لیستی میلاکی رێگەپێدراوی وەزارەتدا تۆمار نەکراوە.
وەزارەتی تەندروستی ئەوەشی خستەڕوو، نەشتەرگەریی فریاکەوتن لە شوێنێکدا ئەنجام دراوە کە بەشی فریاکەوتن و هۆڵی چاودێریی چڕی (ICU) لێنەبووە.
راشیگەیاند، هۆڵەکانی نەشتەرگەریی ئەو نەخۆشخانەیە لە سەرەتای مانگی حوزەیرانی ئەمساڵەوە بەهۆی پابەندنەبوون بە رێنماییەکان بە رەسمی لەلایەن وەزارەتەوە داخراون، بەڵام پزیشکی نەشتەرگەری، پزیشکی سڕکردن (بەنج) و ئیدارەی نەخۆشخانەکە بە شێوازی نارەسمی و نایاسایی چوونەتە ژوورەوە و نەشتەرگەرییان ئەنجام داوە.
وەزارەتی تەندروستی جەختی کردووەتەوە، بەپشتیوانیی یاسای ژمارە چواری ساڵی 2020 (تایبەت بە مافی نەخۆش) و پەیڕەوی ژمارە 16ـی ساڵی 2022، بڕیاری داخستنی یەکجارەکیی نەخۆشخانەکەی داوە و ئیدارەی نەخۆشخانەکە و ئەنجامدەرانی سەرپێچییەکەی رەوانەی دادگا کردووە بۆ وەرگرتنی رێکاری یاسایی.
وەهاب هەڵەبجەیی، بەڕێوبەری گشتیی دژەتیرۆر CTG، بە یاوەری ژمارەیەک لە ئەفسەرانی باڵای بەڕێوبەرایەتییەکە، سەردانی بارەگای دەزگای دژەتیرۆری عیراق ICTS لە شاری بەغداد کرد و لەلایەن فەریق روکن زەید حوشی الموسوی، لێپرسراوی دەزگای دژەتیرۆری عێراق، پێشوازییان لێکرا.
مەبەستی سەردانەکە پیرۆزباییکردن بوو لە فەریق روکن زەید حوشی الموسوی، بەبۆنەی وەرگرتنی پۆستی بەرپرسی دەزگای دژەتیرۆری عیراق، لە دیدارەکەدا هیوای سەرکەوتنی بۆ خواست لە بەڕێوەبردنی ئەرک و بەرپرسیارێتییە نیشتیمانییەکانی.
لە دیدارەکەدا، هەردوو لا لەسەر پەرەپێدانی پەیوەندی و بەهێزکردنی هەماهەنگیی نێوان دژەتیرۆری هەرێمی کوردستان- CTG و دەزگای دژەتیرۆری عیراق - ICTS گفتوگۆیان کرد و جەختیان لەسەر فراوانترکردنی هاوکاریی ئەمنی، هەواڵگری و مەیدانی کردەوە.
لە کۆتایی دیدارەکە، سەرۆکی هەردوو دەزگای دژەتیرۆر، جەختیان لەسەر بەردەوامی و بەهێزکردنی پاڵپشتییەکان بۆ یەکدی کردەوە، بە مەبەستی نەهێشتنی مەترسییەکانی تیرۆر، پاراستنی ئاسایش و سەقامگیری و دابینکردنی ژینگەیەکی ئارام و پارێزراو لە هەرێمی کوردستان و سەرتاسەری عیراق.
جێی ئاماژەیە، هەردوو دامەزراوەی رووبەڕوبوونەوەی تیرۆر و هەواڵگری لە ماوەی تابردوودا پشتیوانێکی بەهێزی یەکتری بوون بە ئاڵوگۆڕی زانیاریی هەواڵگریی ورد و هەماهەنگیی ئەمنییان لەنێوان خۆیاندا هەبووە؛ هاوکارییەک کە رۆڵێکی گرنگی لە بەرەنگاربوونەوە و بنبڕکردنی گروپ و هەڕەشە تیرۆریستییەکان و دەستگیرکردنی داواکراوانی یاسا هەبووە.







































