بەهۆی نەبوونی پاڵپشتی سەركردە دیارەكانی چوارچێوەی هەماهەنگی نوری مالكی شكستیهێنا لە پێكهێنانی گەورەترین فراكسیۆنی پەرلەمانی لەناو چوارچێوەی هەماهەنگی.

ماڵپەڕی " عەرەبی جدید" لە چەند سەرچاوەیەكی سیاسی ناو چوارچێوەی هەماهەنگییەوە ئاشكرایكردووە، بەهۆی نەبوونی پاڵپشتی سیاسی سەركردە دیارەكانی چوارچێوە، هەوڵەكانی نوری مالكی سەرۆكی هاوپەیمانی دەوڵەتی یاسا بۆ پێكهێنانی گەورەترین فراكسیۆنی پەرلەمانی لەناو چوارچێوەی هەماهەنگی بێ ئەنجام بوون و شكستیان هێناوە.

ئەوەشی خستووەتەرو، پەرلەمانتارانی چوارچێوە دركیان بە هەستیاری رەوشی عیراق و حكومەتی نوێ كردووە و پێیانوایە، پێكهێنانی هەر هاوپەیمانی و فراكسیۆنێكی نوێ پەرتەوازەبوونی زیاتری ناو چوارچێوە و لاوازبوونی هاوپەیمانی دەسەڵاتداری لە عیراق لێدەكەوێتەوە.

ئەو ماڵپەڕە ئاشكراشیكردووە، سەرەڕای بێ ئەنجامی هەوڵەكانی نوری مالكی هێشتا بەردەوامە لە راكێشانی پەرلەمانتاران و پێكهێنانی فراكسیۆنی نوێ بە ئامانجی هەبوونی كاریگەری لەسەر بڕیارەكانی ئەنجومەنی نوێنەران و حكومەت، بەڵام سەركردە دیارەكانی تری چوارچێوە چاویان لە پڕكردنەوەی پۆستە وزارییەكانی حكومەتی نوێی و پاڵپشتیكردنی حكومەتەكەیە، بە هەموو شێوەیەكیش خۆیان لە ململانێی پێشوەختەی دەسەڵات بەدوور دەگرن.

لەسەر ئاستی جیهان زیاتر لە 138 ملیۆن منداڵ لە رەوشێكی سەختدان و بەشێكیشیان بەهۆی كاركردنەوە ژیانیان لە مەترسیدایە.

رێكخراوی نێودەوڵەتی كار ئامارێكی لەبارەی كاركردنی منداڵان و مەترسی لەسەر ژیانیان بڵاوكردووەتەوە و رایگەیاندووە، لەسەر جیهان زیاتر لە 138 ملیۆن منداڵ لە رەوشێكی زۆر سەختدا كار دەكەن و لە مافی پەروەردە بێبەشكراون و ژیانی 54 ملیۆن منداڵیش لە مەترسیدایە.

راشیگەیاندووە، ئەمساڵ كەمپینێك بە ناونیشانی كارتی سوور بۆ كارپێكردنی منداڵان و كاری پڕ رێز بۆ گەورەكان بەڕێوەدەچێت و داوا لە وڵاتانی جیهان و رێكخراوە نێودەوڵەتییەكانیش دەكات كار بكەن بۆ رێگریكردن لە كاركردنی منداڵان.

رێكخراوی نێودەوڵەتی كار داوا لەسەرجەم وڵاتانی جیهانیش دەكات، لە دژی كارپێكردنی منداڵان هەڵوێستیان هەبێت بۆئەوەی ئەو بەڵێنانەی دراون گۆڕانكاریی راستەقینە بۆ هەموو منداڵان و خێزانەكان دروستبكات.

 

وەزارەتی دەرەوەی ئێران، ئەمڕۆ شەممە، رایگەیاند، ئیمزاکردنی یاداشتی لێکتێگەیشتنی تایبەت بە دانوستانەکانی ئیسلام ئاباد سبەی ئەنجام نادرێت، ئاماژەی بەوەش کرد کە تەواوکردنی لە چەند رۆژی داهاتوودا بە ئەگەرێکی کراوە دەمێنێتەوە.

وەزارەتی دەرەوەی ئێران لە لێدوانەکانیدا، رایگەیاند: واژۆکردنی یاداشتی لێکتێگەیشتنەکە سبەی نابێت، بەڵام بەدووریش نازانرێت لە چەند رۆژی داهاتوودا ئەنجام بدرێت.

لەلایەکی ترەوە زانیاریی زیاتری خستەڕو و وتی: یاداشتی لێکتێگەیشتنی ئیسلام ئاباد لەم قۆناغەدا تیشک دەخاتە سەر کۆتاییهێنان بە شەڕ، بەبێ ئەوەی باسی پرسی ئەتۆمی بکات.

ئەمەش لە کاتێکدایە کە هەر ئەمڕۆ شەممە، شەهباز شەریف، سەرۆک وەزیرانی پاکستان پێشبینی کردبوو رێککەوتنی ئاشتی لە نێوان ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و ئێران لە ماوەی 24 کسەعاتدا کۆتایی پێبێت.

شەریف رایگەیاندبوو: پاکستان لە هەر کاتێک زیاتر نزیکە لە گەیشتن بە رێککەوتنی ئاشتی لە نێوان ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و ئێران، و پێشبینی دەکرێت لە ماوەی ٢٤ کاتژمێری داهاتوودا جێبەجێ بکرێت.

سەرۆک وەزیرانی پاکستان ئاماژەی بەوەش کردبوو کە: ئەمریکا و ئێران لەسەر چوارچێوەی کار بۆ رێککەوتنی ئاشتی رێککەوتوون کە کۆتایی بە چەندین مانگ لە ململانێ لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەهێنێت، و رونیشیکردەوە کە هەردوولا گەیشتوونەتە دەقی کۆتایی رێککەوتنەکە.

شەهباز شەریف ئەوەشی خستبووە روو کە وڵاتەکەی ئامادەکاری دەکات بۆ ئەنجامدانی رێوڕەسمی واژۆکردنی ئەلیکترۆنیی رێککەوتنی ئاشتییەکە کاتێک کارەکانی کۆتایی دێت، و ئاماژەی بەوەش کرد کە هەفتەی داهاتوو لە دوای تەواوبوونی پرۆسەی واژۆکردنی ئەلیکترۆنییەکە، دانوستانە تەکنیکییەکان بەڕێوەدەچن.

سەرۆكی سۆماڵیلاند سەردانی ئیسرائیل دەكات بۆ بەشداریكردن لە رێوڕەسمی كردنەوەی باڵیۆزخانەی هەرێمەكەی لە قودس.

رۆژنامەی مەعاریفی ئیسرائیلی بڵاویكردەوە، عەبدوڕەحمان عەبدوڵا عەرۆ سەرۆكی هەرێمی جوداخوازی سۆماڵیلاند رۆژی یەكشەممەی داهاتوو سەردانی ئیسرائیل دەكات بە مەبەستی بەشداریكردن لە كردنەوەی باڵیۆزخانەی هەرێمەكەی لە قودس.

ئەوەش یەكەمین سەردانی رەسمی سەرۆكی سۆماڵیلاندە لە دوای ئەوەی ئیسرائیل ساڵی رابردوودا دانینا بەو هەرێمە وەك وڵاتێكی رەسمی و سەربەخۆ.

لە سەردانەكەیدا سەرۆكی سۆماڵیلاند بە نیازە لەگەڵ سەرۆكی ئیسرائیل و چەند لێپرسراوێكی تری باڵای ئەو وڵاتە كۆببێتەوە بە مەبەستی زیاتر بەهێزكردنی پەیوەندییەكانیان.

ترەمپ رێگری دەكات لە ئۆپراسیۆنێكی سەربازیی لە ناو خاكی ئێران بە مەبەستی دەستبەسەرداگرتنی یۆرانیۆمی پیتێنراوی ئەو وڵاتە.

ئاژانسی سی ئێن ئێن لە زاری چەند سەرچاوەیەكی ئاگادارەوە بڵاویكردووەتەوە، دان كەین سەرۆك ئەركانی سوپای ئەمریكا، مانگی رابردوو بە نهێنی سەردانی فەرماندەیی ناوەندیی هێزەكانی ئەمریكای كردووە بۆ بینینی پلانی هێرشێكی سەربازیی زەمینی بۆ ناو خاكی ئێران، كە ئامانج لێی دەستبەسەرداگرتنی یۆرانیۆمی پیتێنراوی ئەو وڵاتە بووە.

بە پێی ئاژانسەكە، هۆكاری راگرتنی ئەو ئۆپراسیۆنە سەربازییە بۆ ترسی ئەمریكا لە وەڵامدانەوەیەكی زۆر توندی ئێران و درێژەكێشانی جەنگ دەگەڕێتەوە، جگە لەوەی  زیانی گەورەش بە ئابووریی جیهان دەگەیەنێت و دەبێتە هۆی كوژرانی ژمارەیەكی زۆر لە سەربازانی ئەمریكا، ئاماژە بەوەشكراوە، خودی دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا فەرمانیكردووە بە هەڵوەشاندنەوەی ئەو پلانە بۆئەوەی رەوشەكە ئاڵۆزتر نەبێت.